Creative Citizen

Ore Streams เฟอร์นิเจอร์จากขยะอิเล็กทรอนิกส์ รีไซเคิ้ลด้วยงานดีไซน์เท่ๆ

Reading Time: 3 minutes
2,041 Views

ในวันที่โลกเต็มไปด้วยอุปกรณ์อิเล็กทรอนิกส์ฟากฝั่งหนึ่ง นี่คือสัญลักษณ์ของความก้าวหน้าแห่งยุคสมัย ทว่า สิ่งอำนวยความสะดวกเหล่านี้ก็นำมาซึ่งปริมาณขยะอิเล็กทรอนิกส์ (E-Waste) จำนวนมหาศาลเช่นกัน จนตอนนี้กลายเป็นปัญหาระดับโลก ทั้งในเอเชีย ยุโรป และอเมริกา ขนาดที่ว่าหลายๆ ประเทศต้องร่างกฎหมายและนโยบายขึ้นเพื่อรองรับปัญหาดังกล่าว อย่างในอเมริกาเอง ผู้ซื้อจะต้องจ่าย Recycling Fee กันตั้งแต่หน้าเคาน์เตอร์จ่ายสตางค์ หรือในญี่ปุ่นที่ต้องเสียค่าทิ้งขยะซึ่งรวมทั้งเจ้า E-Waste ในราคาแพงหูฉี่ แล้วปริมาณ E-Waste มันมีมากขนาดไหนกัน? เอาเป็นว่าแค่ตัวเลขคร่าวๆ ต่อปีก็กว่าล้านตันเข้าไปแล้ว ซึ่งถ้าเราลองยัดขยะพิเศษเหล่านี้เข้าตู้คอนเทนเนอร์ในรถไฟ มันจะมีความยาวถึง 1 รอบโลกเลยทีเดียว แถมการรีไซเคิลก็ไม่ใช่เรื่องเล่นๆ เพราะมันทั้งเยอะและอันตราย จึงต้องมีการควบคุมทุกขั้นตอนเป็นอย่างดี ที่สำคัญเลยก็คือ ณ เวลานี้ มี E-Waste เพียงแค่ 30% เท่านั้น ที่ผ่านกระบวนการเพื่อนำกลับมาใช้ใหม่

นอกจากมาตรการจากภาครัฐ การสร้างความตระหนักเพื่อให้ทั้งฟากคนผลิตและผู้บริโภคเห็นถึงอันตรายและร่วมกันรับผิดชอบขยะประเภทนี้ ตลอดจนมองเห็นคุณค่าของวัตถุดิบต้นทางทั้งโลหะและสินแร่ซึ่งเป็นทรัพยากรธรรมชาติที่มีค่าและมีราคา ได้ถูกส่งผ่านโครงการหลายรูปแบบ ล่าสุดกับ ‘Ore Streams’ จาก Formafantasma คู่หูนักดีไซเนอร์ชาวอิตาเลี่ยนอย่าง Andrea Trimarchi และ Simone Farresin ที่หยิบเอาประเด็นดังกล่าวมาพัฒนาเป็นผลงานในคอคเล็กชั่นนี้ขึ้น Ore Streams เป็นการนำขยะจากสมาร์ทดีไวซ์ทั้งหลาย ชิ้นส่วนคอมพิวเตอร์ ไปจนถึงอุปกรณ์อิเล็กทรอนิกส์ภายในครัว และวัสดุรีไซเคิลมาแยกชิ้นส่วน ก่อนที่จะหยิบองค์ประกอบเหล่านี้กลับมารวมร่างกันอีกครั้งจนกลายเป็นงานเฟอร์นิเจอร์ออฟฟิศหน้าตาเรียบๆ คลีนๆ ที่คงความออริจินอลของวัสดุตั้งต้นแบบให้รู้กันไปเลยว่าแต่ละชิ้นทำมาจากอะไร ไม่ว่าจะเป็น Cubicle 1, 2017 และ Cubicle 2, 2017 ห้องทำงานขนาดย่อมที่มีชิ้นส่วนคอมพิวเตอร์ อาทิ คีย์บอร์ดประกอบอยู่ในนั้น ตู้ Cabinet, 2017 ที่มี CPU ถูกใช้เป็นช่องสำหรับเก็บของ หรือถังขยะที่ทำจากทองคำอันเป็นส่วนประกอบสำคัญในชิพและแผ่นวงจรพิมพ์ (พีซีบี) ของคอมพิวเตอร์ รวมทั้งชิ้นส่วนเตาไมโครเวฟและโทรศัพท์มือถือที่เป็นวัสดุสำหรับการออกแบบโต๊ะรูปทรงมินิมอลชื่อ Table, 2017 เป็นต้น โดยผลงานทั้งหมดนี้กำลังจัดแสดงในงาน NGV Triennial ร่วมกับอาร์ตพีซจากศิลปินและนักออกแบบอีกกว่า 100 ชีวิต ณ แกลเลอรี่ National Gallery of Victoria ในกรุงเมลเบิร์น ประเทศออสเตรเลีย ตั้งแต่วันที่ 15 ธันวาคม 2017-15 เมษายน 2018 ที่จะถึงนี้

สำหรับ Formafantasma แล้ว Ore Streams คือการขยายพรมแดนของงานออกแบบที่พวกเขาไม่เพียงจะต่อลมหายใจให้ขยะอิเล็กทรอนิกส์กลับมามีชีวิตอีกครั้ง ภายใต้ภาพลักษณ์และหน้าที่ใช้สอยแบบใหม่ แต่คือการสร้างความเข้าใจและสื่อสารปัญหาที่แสนจะซับซ้อนนี้อย่างเป็นรูปธรรม สร้างจิตสำนึกผ่านผลงานและสะกิดใจให้เราลองมองปัญหาอย่างเป็นระบบด้วยการคิดถึงที่มาของต้นตอ เพื่อนำไปสู่การตั้งคำถาม และแสวงหาคำตอบแบบที่พวกเขาทำ พร้อมกเนนี้ยังเป็นการส่งสารไปยังผู้มีอำนาจในอุตสาหกรรมการผลิตที่เกี่ยวข้อง เพื่อให้ทบทวนถึงการพัฒนากระบวนการผลิตให้เอื้อต่อการนำองค์ประกอบอิเล็กทรอนิกส์เหล่านี้ไปรีไซเคิลด้วย

อย่างที่รู้ๆ กันว่าเมื่อใดก็ตามที่มีการผลิตอุปกรณ์เหล่านี้ขึ้นใหม่ นั่นหมายถึงการใช้เงินจำนวนมหาศาล โดยเฉพาะอย่างยิ่งในการขุดสินแร่และโลหะใต้พิภพ ทั้งทองคำ เงิน โคบอท พาลาเดียม หรือแพลทตินัม เพื่อนำมาเป็นวัตถุดิบตั้งต้น แต่นั่นคงไม่สำคัญเท่ากับที่มันส่งผลกระทบโดยตรงต่อสิ่งแวดล้อมและมนุษย์อย่างเราๆ ซึ่งคงจะดีเสียกว่าหากธรรมชาติไม่ต้องถูกรบกวน แต่เราสามารถนำทรัพยากรที่มีค่าเหล่านี้ในรูปแบบ E-Waste กลับมาใช้งานใหม่ได้อีกครั้งแบบที่ Ore Streams กำลังส่งสารบอกเราทุกคนอยู่ตอนนี้

















อ้างอิง: formafantasma, ngv.vic.gov.au


ING
ING
อดีตนักเขียนและบรรณาธิการบทความนิตยสาร art4d magazine ปัจจุบันเป็นนักเขียนอิสระให้กับนิตยสารออนไลน์ด้านสถาปัตยกรรม ออกแบบ ศิลปะ สังคม และสุขภาพ ควบคู่ไปกับการสอนโยคะและพิลาทิส II After receiving her bachelor degree of art from the Faculty of Archaeology, Silpakorn University in Bangkok, Sudaporn worked as a contributing editor and editorial manager at art4d magazine, a Bangkok-based architecture, design and art magazine from 2004-2017. At present, Sudaporn is working as freelance writer and storyteller contributing various kinds of features from art, design, architecture, graphic, social entrepreneur and healthcare. She is also certified yoga instructor, certified Balanced Body® mat and reformer pilates instructor plus Polestar Pilates trained instructor where she establish her inner peacefulness and self-awareness through the practices and teaching.
Close Menu