Creative Citizen

Alfa Omega School ในอินโดนีเซีย ใช้ช่างฝีมือและวัสดุในท้องถิ่น สร้างเสร็จภายใน 4 เดือน
photography by Eric Dinardi

Alfa Omega School ในอินโดนีเซีย ใช้ช่างฝีมือและวัสดุในท้องถิ่น สร้างเสร็จภายใน 4 เดือน

ในขณะที่เทคโนโลยีการก่อสร้างยุคนี้ได้ล้ำหน้าไปมากเกินจินตนาการ จากสิ่งที่เคยเชื่อว่าสร้างไม่ได้ในชั่วคนนี้ กลับมาสามารถเป็นความจริงได้ด้วยเทคโนโลยีพร้อมกับเงินทุนที่พร้อมจะทุ่มลงไปกับความก้าวหน้านี้ แต่ในอีกหลายมุมโลกที่ไม่มีความพร้อมเท่ากับประเทศที่พัฒนาแล้ว แนวทางการสร้างสถาปัตยกรรมด้วยการใช้ช่างฝีมือท้องถิ่นยังคงสำคัญอยู่ หากสนใจแนวทางการใช้ช่างฝีมือท้องถิ่นแบบอุษาคเนย์ ที่แม้จะไม่เนี้ยบจัดแต่ก็เต็มไปด้วยจิตวิญญาณของช่างฝีมือ ขอให้มารู้จักกับโรงเรียนอัลฟ่าโอเมก้า (Alfa Omega School) ออกแบบโดยสำนักสถาปนิกอินโดนีเซีย RAW Architecture โรงเรียนนี้ตั้งอยู่ที่เมืองทังเกอรัง จังหวัดบันเติน ประเทศอินโดนีเซีย โดยรองรับนักเรียนกว่า 300 คน จากระดับอนุบาลถึงมัธยมปลาย เนื่องจากที่ตั้งอยู่ในประเทศเขตร้อนชื้นแบบบ้านเรา การออกแบบจึงเน้นไปที่การระบายความร้อนแบบธรรมชาติ ทั้งออกแบบให้ผนังโปร่งจากระแนงไผ่ อิฐเว้นช่อง ทำให้ระบายลมได้ดี พื้นที่ภายในเป็นเพดานสูงเพื่อให้อากาศร้อนอยู่ด้านบนเหนือส่วนใช้สอยภายใน และยังออกแบบให้ชายคาเอียงระเบียงกดต่ำจนบังแสงแดดเข้ามายังภายในอาคารน้อยที่สุด อีกทั้งยังต้องคำนึงถึงที่ตั้ง มีลักษณะเป็นที่นาเก่า…

Continue Reading

โรงเรียนอนุบาลเจียงซู เป่ยชา พื้นที่แห่งจินตนาการและการเรียนรู้

ความเฉพาะเจาะจงของสถาปัตยกรรมสำหรับการเรียนรู้ของเด็ก ทำให้มีความแตกต่างจากงานสำหรับผู้ใหญ่อย่างเห็นได้ชัดในประเด็นพื้นที่แห่งจินตนาการ สิ่งเหล่านี้สามารถพบได้จากสีสัน ขนาด สัดส่วน แต่การตีความพื้นที่สำหรับเด็กไม่ได้มีเพียงหนึ่งเดียว มันสามารถออกแบบได้หลากหลายวิธี และที่สำคัญ คือการทำความเข้าใจประเด็นของเด็กในแต่ละวัฒนธรรมอีกเช่นกัน ณ หมู่บ้านเป่ยชา มณฑลเจียงซู ประเทศจีน ปรากฏเหล่าก้อนอาคารสีเทาขาวตั้งอยู่ในเขตชนบท บนพื้นที่ไร่นาของหมู่บ้าน แม้จะดูด้วยสายตาจากระยะไกลจะคล้ายกับเป็นหมู่บ้านขนาดย่อม แต่มันคือโรงเรียนสำหรับเด็ก คือโรงเรียนอนุบาลเจียงซู เป่ยชา ที่นี่เป็นโรงเรียนขนาดเล็ก มีรูปแบบคล้ายหมู่บ้านขนาดเล็กในระดับบ้านประจำตระกูลแบบวัฒนธรรมจีนที่นิยมปลูกให้บ้านแต่ละหลังล้อมกับคอร์ตกลาๆง สถาปนิกที่รับหน้าที่ออกแบบงานนี้คือ Crossboundaries พวกเขาเริ่มงานในปี 2015 ด้วยแนวคิดของการสร้างพื้นที่เรียนรู้รูปแบบใหม่ แต่อิงกับภาษาของพื้นถิ่นแบบจีนเข้าด้วยด้วยกัน การวางผังอาคารเป็นลักษณะการวางแบบเป็นกลุ่ม แบบบ้านล้อมลาน เมื่อเข้ามายังโรงเรียนนี้…

Continue Reading

โรงเรียนใหม่จากวัสดุเก่า ลดการสร้างขยะ ผสมผสานสถาปัตยกรรมพื้นถิ่น

อะไรคือแนวทางการเรียนการสอนที่เหมาะสมสำหรับเด็ก คำถามนี้ถูกตอบด้วยรูปแบบที่แตกต่างกันไปทั่วโลก ในโรงเรียนทางเลือกที่น่าสนใจ นิยมที่จะให้เด็กเล่นเพื่อเรียนรู้มากกว่าจะยัดเยียดให้จำสารพัดสูตร ซึ่งมันสามารถทำให้การเรียนในโรงเรียนสัมพันธ์กับการเจริญเติบโตของสมองได้ อย่างเช่นหลักสูตรของโรงรียนแบบวอลดอร์ฟ ที่มีความเชื่อว่า เด็กควรได้เล่นอย่างอิสระ ชีวิตเรียบง่ายกลมกลืนกับธรรมชาติ ในย่านชานเมืองใกล้เมืองบาร์เซโลนา ประเทศสเปน มีโรงเรียนวอลดอร์ฟที่มีการออกแบบสถาปัตยกรรมน่าสนใจ คือโรงเรียน El Til·ler โรงเรียนนี้สะดุดตาด้วยภายนอกกรุด้วยผนังไม้ที่ดูเรียบเก๋ แต่มีที่มีที่สัมพันธ์กับแนวคิดของวอลดอร์ฟมาสู่การตีความออกเป็นสถาปัตยกรรมได้น่าสนใจไม่แพ้กัน แนวความคิดการออกแบบเริ่มจากสถาปนิกทั้ง 3  Eduard Balcells, Ignasi Rius Architecture และ Tigges Architekt พวกเขาออกแบบโรงเรียนนี้จากการใช้วัสดุของโครงการอื่นที่รื้อกลับมาประกอบขึ้นใหม่ ทำให้น่าสนใจในการเลือกใช้วิธีลดการสร้างขยะให้เป็นตัวอย่างที่ดีได้ แนวทางในการวางผังมาจากการดัดแปลงแนวคิดการเรียนแบบวอลดอร์ฟสู่ภูมิอากาศแบบเมดิเตอเรเนียนอย่างสเปน…

Continue Reading

สถาปัตยกรรมจากฟาง ความงอกงามจากเนื้อหาของถิ่นที่ แทนเทคโนโลยีจากภายนอก

สถาปัตยกรรมพื้นถิ่นคือสถาปัตยกรรมที่ตอบสนองปากท้อง ตามวิถีชีวิตในแต่ละถิ่นที่ ไม่ใช่เรื่องของแฟชั่น แต่มันคือการปรับสถาปัตยกรรมให้เข้ากับวิถีชีวิต ตัวมันเองไม่ต้องการสถาปนิกก็ได้ แต่มันมาจากการรู้จักคิดดัดแปลงของช่างในท้องถิ่น ซึ่งเป็นช่างสมัครเล่นที่แค่ต้องการบ้านของตัวเองก็ได้ สิ่งที่สถาปัตยกรรมพื้นถิ่นเพรียกหา คือสิ่งที่อยู่รอบตัวมันเอง ในบางท้องที่เป็นไม้ สำหรับประเทศมาลาวี แอฟริกาใต้ พื้นที่มากมายเต็มไปด้วยวัสดุจากทำการเกษตรอย่าง 'ฟาง' NUDES สำนักงานสถาปนิกจากอินเดีย ทำการออกแบบโครงการโรงเรียนสำหรับในประเทศมาลาวี ด้วยแนวคิดการสร้างสถาปัตยกรรมจากเนื้อหาของท้องถิ่น ซึ่งเป็นโครงการต้นแบบที่สามารถพัฒนาให้ต่อยอดเป็นสถาปัตยกรรมราคาถูก เหมาะกับสภาพอากาศ การใช้วัสดุของแอฟริกาได้ รูปทรงภายนอกมีแนวคิดการออกแบบจากขั้นนบันไดที่สามารถดัดแปลงให้เป็นที่นั่งสำหรับโรงละครกลางแจ้งได้ โครงสร้างขั้นบันไดเป็นโครงไม้ ออกแบบให้มีลักษณะเป็นระบบโมดูล มีรูปทรงโค้งชนเข้าหากันตรงกลาง อันเกิดจากการที่แต่ละโมดูลต่อกันแล้วมันจะเป็นโรงเรียนล้อมลานที่ภายในรูปทรงโค้งสอดการใช้สอยต่างๆ ทั้งส่วนห้องเรียน หอพัก สำนักงาน ทุกหน่วยที่วางตัวเรียงกันสามารถล้อมลานกิจกรรมกลางแจ้งเหล่านี้ให้ต่อเนื่องไปตามการใช้สอยที่เพิ่มขึ้นจากการขยายตัวของโรงเรียนได้…

Continue Reading

โรงเรียนนานาชาติฝรั่งเศสในฮ่องกง ดีไซน์สีเขียว สร้างสรรค์ มากประโยชน์

แนวทางการสร้างพื้นที่การเรียนรู้ของเด็กมักจะเน้นที่กระตุ้นการรับรู้ของเด็กกับสภาพแวดล้อม ในเทรนด์ที่นิยมคือผสานห้องเรียนเข้ากับธรรมชาติให้ดูทันสมัย แต่สำหรับพื้นที่ความหนาแน่นสูง การออกแบบแนวทางนี้จะต้องใช้วิธีการแก้ปัญหาที่ไม่สามารถลอกจากเงื่อนไขของอีกพื้นที่ได้ อย่างในโจทย์ที่เกาะฮ่องกง มีโรงเรียนอย่าง FIS หรือ French International School ได้เสนออีกแนวทางแก้ไขปัญหาการออกแบบบนพื้นที่หนาแน่นสูงของเกาะฮ่องกง ไปพร้อมกับการผสานพื้นที่ธรรมชาติการเรียนรู้ ด้วยการออกแบบสถาปัตยกรรมจากสำนักงานสถาปนิก Henning Larsen Architects จากโคเปนเฮเกน เดนมาร์ก โรงเรียนนี้รองรับนักเรียนในในระดับประถม และมัธยม กว่า 1,100 ชีวิต แนวคิดในการออกแบบพื้นที่การเรียนรู้คือ การให้เหล่านักเรียนสามารถเชื่อมโยงหลายกิจกรรมเข้ากับลานภายในโรงเรียนได้ ลานนี้จะมี 2 ระดับ ทั้งลานที่อยู่ใต้ถุนจากการยกเสาลอย…

Continue Reading

WeGrow โรงเรียนทางเลือก สร้างเสริมประสบการณ์ชีวิตโดยมีเด็กเป็นศูนย์กลาง

เพราะเด็กมีสัมผัสและการเรียนรู้ที่แตกต่างไปจากผู้ใหญ่ พวกเขาไม่ได้ใช้สมองในการคิดและทำความเข้าใจเพื่อสร้างประสบการณ์ชีวิต ทว่าพัฒนาการที่เกิดขึ้นมาจากสัญชาตญาณและการซึมซับจากสิ่งรอบตัว จนก่อรูปขึ้นเป็นความทรงจำและหลอมรวมเข้ามาเป็นส่วนหนึ่งในตัวพวกเขาให้ก้าวไปสู่การเป็นผู้ใหญ่ที่สมบูรณ์ WeGrow โรงเรียนที่ก่อตั้งขึ้นจากรากความคิดเดียวกันนี้ ดำเนินการโดย WeWork ผู้คุมอาณาจักร co-working space รายใหญ่ของโลก กับเป้าหมายที่ต้องการส่งเสริมให้เด็กๆ เติบโตขึ้นตามธรรมชาติ ผ่านการเรียนรู้ที่เชื่อมโยงไปกับสภาพแวดล้อม รวมทั้งกระตุ้นให้เด็กๆ คิด เรียนรู้ และแก้ปัญหาอย่างอิสระ และทำทุกอย่างด้วยตัวของพวกเขาเอง มีคุณครูเป็นผู้ให้คำปรึกษา สังเกตความสนใจ ความต้องการ ตลอดจนความมุ่งมั่นในการเรียนรู้ของเด็ก โดยยึดหลักความแตกต่างของเด็กแต่ละคนเป็นที่ตั้ง โรงเรียนดังกล่าวได้ทีมสถาปนิก BIG ที่นำทีมโดย Bjarke Ingels…

Continue Reading

AltSchool โรงเรียนยุคใหม่กับแนวคิด ‘เล่นอย่างเพลิดเพลิน ไม่เขินอายใดๆ’

พื้นที่การเรียนรู้ในศตวรรษที่ 21 ทำให้ห้องเรียนแบบเดิมถูกสั่นคลอนเป็นอันมาก เนื่องการเปลี่ยนไปของเด็กรุ่นใหม่ที่สามารถเรียนรู้ได้หลากหลายไปพร้อมกันกว่าคนรุ่นเก่า ห้องเรียนแบบเดิมที่มีครูอยู่หน้าขั้น ให้นักเรียนทุกคนหันหน้าไปทางเดียว พร้อมกับท่องจำตามได้ถูกตั้งคำถามว่ายังจำเป็นต้องทำแบบนั้นต่อไปอีกหรือไม่ คำตอบนี้ได้มีหลายตัวอย่างจากหลายมุมโลกแล้ว หลายคำตอบได้กลายเป็นสถาปัตยกรรมที่น่าสนใจ เพราะพื้นที่ห้องเรียนแบบเก่าถูกทำลายผนัง สเปซ แบบเดิมออกไป อย่างกรณีของโรงเรียน AltSchool ซึ่งเป็นธุรกิจสตาร์ทอัพในสหรัฐอเมริกา ก่อตั้งเมื่อปี 2014 โดยมีแนวคิดเกี่ยวกับการให้การศึกษากับเด็ก ให้เด็กเข้ามาเรียนด้วยความเป็นตัวของตัวเอง และบูรณาการเรื่องเทคโนโลยีเข้ากับโครงสร้างหลักสูตร ทาง AltSchool ได้มอบหมายให้สำนักงานออกแบบจากนิวยอร์ค Architecture + Information ออกแบบโรงเรียนแนวใหม่ด้วยแนวคิดที่สถาปนิกเสนอว่า ‘เล่นอย่างเพลิดเพลิน ไม่เขินอายใดๆ' จากโจทย์นี้…

Continue Reading

‘พัชนา มหพันธ์’ ปลูกฝังวิชาชีวิตยั่งยืนกว่าวิชาการกับโรงเรียนปัญญาประทีป

จากประสบการณ์ในวัยเด็กที่ชอบทำกิจกรรมนอกห้องเรียนมากกว่าเรียนหนังสือในห้อง พัชนา มหพันธ์ หรือ ครูแจ๊ด ของเด็กๆ หลายคนจึงเชื่อว่าการเรียนรู้ไม่ได้มีอยู่แค่ในตำรา แต่ยังมีวิชาความรู้นอกห้องเรียนอีกมากมายที่เป็นประโยชน์ต่อการใช้ชีวิตของพวกเราทุกคน ครูแจ๊ดเริ่มต้นอาชีพด้านการศึกษาที่โรงเรียนทอสี ตั้งแต่ปี พ.ศ. 2542 โดยได้รับความไว้วางใจและโอกาสจาก ครูอ้อน - บุปผาสวัสดิ์ รัชชตาตะนันท์ (ผู้อำนวยการ โรงเรียนทอสี) ให้ช่วยดูแลหลักสูตรการเรียนการสอนของชั้นประถมศึกษา และเมื่อโรงเรียนทอสีเปิดโรงเรียนประจำสหศึกษา ระดับมัธยม ขึ้นที่อำเภอปากช่อง จังหวัดนครราชสีมา นั่นคือ โรงเรียนปัญญาประทีป ครูแจ๊ดก็เข้ามาเป็นครูอีกคนหนึ่งของโรงเรียนที่ตั้งใจส่งต่อพุทธปัญญาให้กับเด็กๆ ที่กำลังอยู่ในช่วงหัวเลี้ยวหัวต่อของวัยรุ่น แม้ปัญญาประทีปจะเป็นโรงเรียนที่จัดอยู่ในกลุ่ม 'โรงเรียนประจำ'…

Continue Reading

NOON จากบ้านเก่าในเม็กซิโกสู่พื้นที่แห่งการเรียนรู้อย่างอิสระหลังเลิกเรียน

การพัฒนาของสมองสำหรับวัยเด็กนั้นสำคัญต่อการพัฒนาความคิดสร้างสรรค์ของเด็กอย่างมาก พื้นที่สำหรับเด็กจึงควรเป็นพื้นที่เปิดให้เล่น ให้มีจิตนาการที่สามารถพัฒนาการเรียนรู้ให้เป็นผู้ใหญ่ที่เป็นกำลังในการพัฒนาของโลกต่อไปในวันหน้า แต่พื้นที่เหล่านี้ในประเทศที่ไม่ร่ำรวยนัก ยิ่งหากเป็นโครงการภายใต้งบประมาณที่จำกัด จะมีสภาพที่ไม่น่าใช้งานเอาเสียเลย แต่ถ้าให้ความสำคัญกับการออกแบบที่แก้ปัญหาให้เรื่องของงบประมาณ มาพบกับความคุ้มค่า ความเป็นไปได้ที่จะได้งานดีก็มีโอกาสมากขึ้นแน่นอน NOON คือโครงการที่เป็นพื้นที่เรียนรู้หลังโรงเรียนเลิก ให้เหล่าเด็กสามารถมาทำกิจกรรมต่างๆ หลังเลิกเรียนอย่างเป็นอิสระ คล้ายว่าเป็นสนามเด็กเล่นที่ถูกออกแบบให้รองรับกิจกรรมสำหรับการเรียนรู้ของเด็ก โดยโครงการมีปัญหาเรื่องงบประมาณที่จำกัด ตัวงานแต่เดิมเป็นบ้านเก่าที่เป็นโจทย์ให้สถาปนิกเข้ามาแก้ แม้ว่าจะฟังดูยาก แต่สำหรับสถาปนิกจากเม็กซิโก TACO taller de arquitectura contextual ได้ทำการออกแบบปรับปรุงเป็นพื้นที่สำหรับเด็กเล่นจากบ้านเก่าในประเทศเม็กซิโกให้เป็นงานที่น่าสนใจได้ สถาปนิกออกแบบด้วยข้อจำกัด เปลี่ยนพื้นที่ภายในบ้านรองรับกิจกรรมใหม่ ที่มีทั้งสำนักงาน ห้องให้คำปรึกษา ห้องทำงาน ตัวโครงสร้างบ้านเดิมได้ถูกเก็บไว้…

Continue Reading

อย่างสลด! เมื่อถึงวันเปิดเรียน เด็กไม่ไ่ด้ไปโรงเรียน แล้วเด็กจะทำอะไร?

ในเบลเยี่ยม วันเปิดเรียนประจำภาคฤดูร้อนจะตรงกับวันที่ 1 กันยายน เด็กๆ ที่อยู่ในวัยเรียนก็จะต้องไปโรงเรียนเพื่อศึกษาเล่าเรียนวิชาความรู้  แต่ยังมีเด็กอีก 50,000 กว่าคนในประเทศเซเนกัล ทวีปแอฟริกา อีกฟากฝั่งหนึ่งของโลก แทนที่พวกเขาจะต้องไปโรงเรียนกลับต้องอยู่ข้างถนนเพื่อขอทานขอเศษเงินอย่างไร้อนาคต องค์กรช่วยเหลือเด็ก SOS Children's Village เชื่อมั่นว่าเด็กๆ ควรจะได้รับการศึกษาสูงสุดตามความสามารถ จนสามารถนำความรู้ไปประกอบอาชีพและเลี้ยงดูตัวเองได้ จึงจัดแคมเปญรณรงค์การบริจาคเพื่อช่วยเหลือเด็กยากจนในประเทศเซเนกัล โดยแคมเปญนี้สร้างสรรค์ขึ้นมาแบบง่ายๆ แต่สะเทือนใจ โดยเบลเยี่ยมอาศัยงานอีเว้นท์ประจำฤดูร้อน Belgian's Champion Living Statue  ซึ่งมีบรรดาศิลปินหุ่นนิ่งที่เลียนแบบคนดังมาโชว์ตัวให้ผู้คนได้เห็นและถ่ายเซลฟี่กันสนุกสนาน แต่ท่ามกลางความสนุกสนาานตื่นตาตืนใจไปกับหุ่นมีชีวิตเหล่านั้น เด็กชายเซเนกัลคนหนึ่งใส่ชุดนักเรียนซอมซ่อ…

Continue Reading
  • 1
  • 2
Close Menu